Roadshow ‘voor de nuance’ in de Dexia-deal 25-05-2005
Door Henk Schol

BREDA - Honderdduizend gedupeerden van aandelenleaseproducten kunnen de komende weken stemmen. Of ze voor of tegen de superdeal van oud-bankpresident Wim Duisenberg in de Dexiazaak zijn. Om hen én de media een handje te helpen bij de informatievoorziening is een ware roadshow op pad. Die deed gisteren Zuidwest-Nederland aan.

In een sober zaaltje in het Bredase Golden Tulip hotel Mastbosch zit het gezelschap. Symboliek alom, want waren het niet dubieuze beleggingen in tulpenbollen die in Nederland enkele eeuwen terug de eerste heuse beursrel veroorzaakten!?

Twee mannen, eentje voor de gedupeerden en een van de bank, elk bijgestaan door twee PR-adviseurs. Er wordt namelijk van alles beweerd over de Dexiadeal, vinden ze. "Beweringen die we graag van enige nuance willen voorzien", zegt Jurjen Lemstra, zegsman van de stichtingen Leaseverlies en Eegalease. Die stemmen in met de Duisenberg-deal. Andere clubs, zoals Payback, niet. Hier en daar wordt er dubieuze informatie rondgestrooid, meldt Lemstra, zelfs door advocaten die beweren dat procederen tegen Dexia 'altijd' meer oplevert dan de voorstellen van Duisenberg.

Hoogste tijd voor goede informatie over de Dexiadeal. Aanvankelijke tegenstrevers samen op campagne. Het lijkt die voor het Grondwet-referendum wel.

Dexia lijkt diep te buigen in de grote commotie die is ontstaan nadat honderdduizenden huishoudens zich genept voelden met aandelen-leaseconstructies. Keurige adviseurs of gewiekste verkopers, hoe het ook zij, die hebben mensen verleid centjes af te staan waarmee de rente werd betaald voor de financiering van aandelen. Hypotheken werden verhoogd, erfenisjes ingezet of de buikriem aangehaald in het zicht van de voorgespiegelde torenhoge winsten.

Schulden
De geschiedenis is bekend: in 2001 viel de beurs om en de door Dexia en voorgangers voor de cliëntèle aangeschafte aandelenpakketten halveerden in luttele tijd in waarde. Winst(-verdriedubbeling) weg, maar niet de lasten. Leningen waren immers aangegaan. Dus zitten nu talrijke huishoudens met schulden.

Zijn die mensen wel of niet besodemieterd? Wie kijkt naar de deal zou zeggen: toch tenminste een beetje. Want wie geen enkele schuld treft, komt niet met een regeling over de brug.

Belg Dirk Bruneel, een van de zeven top dogs van Dexia, is er veel aan gelegen het probleem op te lossen. Maar schuld bekennen doet hij niet. "Dit is een eerlijke poging het probleem op te lossen. Wij gaan niet uit van onze eigen schuld. Niet zo lang geleden had iedereen maar één bedoeling had: Dexia lynchen."

VOC
Halverwege de bijeenkomst kan hij zijn ware gevoelens eventjes niet bedwingen. "Is een Nederlander niet verantwoordelijk als hij zijn handtekening zet? Nee. Een Nederlander heeft altijd het recht te zeggen: 'Ik heb het niet begrepen'. In wat voor land leven we?" Nederland is overigens ook het enige Westeuropese land waar de wet de verkoop van aandelen met geleend geld toestaat. In zo'n land leven we ook. Bruneel: "Ja, jullie zijn altijd wat ondernemender geweest, dat heeft ook de Verenigde Oost-Indische Compagnie opgeleverd, toch?"

Dexia kiest nu voor oplossen, want het bedrijf heeft het ook veel te druk met internationaal links en rechts uitleggen wat er in Nederland toch in 's hemelsnaam allemaal aan de hand is met het bedrijf. Niet prettig voor het imago. Toch is Bruneel niet gezwicht, zegt hij. "Mijn wens was een oplossing te vinden."

De Dexia groep (beurswaarde ongeveer 22 miljard euro) heeft ruim een miljard euro gereserveerd om de Nederlandse slachtoffers tegemoet te komen.

'Redelijk verhaal'
Er ligt een deal met twee stichtingen die beide veel 'slachtoffers' vertegenwoordigen: Leaseverlies en Eegalease. Ook de Consumentenbond, de Vereniging van Effectenbezitters, bemiddelaar Duisenberg, Nederlandse Bankpresident Wellink, Financiële Autoriteit Docters van Leeuwen, allen vinden het een 'redelijk verhaal'. Daarin krijgen alle beleggers die tot nu toe aan hun verplichtingen hebben voldaan, tweederde van de bij beëindiging van het contract nog openstaande schuld terug . Zij die bijtijds een verklaring van hun wettige partner hebben dat die het met het contact niet eens was, krijgen zelfs honderd procent van de restant schuld bij het einde van het contract terug. Let wel: bij het eind van de looptijd. Dus een aandelencontract moet eerst - al dan niet na een minimale loopptijd - voorbij zijn, dán pas geldt de deal.

Voor nogal wat mensen betekent dit nog jaren maandtermijnen aftikken, voor de restschuld kan worden bepaald. Voor hen, maar evenzeer voor Dexia, valt te hopen dat de aandelenkoersen de komende tijd zullen stijgen. Dat vermindert het verschil tussen de historische aankoopprijs en de huidige waarde, en dus de restschuld.

Niet vast
Met een stem voor de Duisenberg-deal legt niemand zich vast. Iedereen kan altijd nog besluiten toch een advocaat te zoeken. Jurjen Lemstra, jurist voor de twee stichtingen, verwacht evenwel dat heel veel mensen eieren voor hun geld zullen kiezen, al 'onderkennen wij dat er allerlei individuele gevallen zijn waarin het beter is te procederen."
Andere stichtingen als Payback en Beursklacht adviseren niet in te gaan op de 'D-deal'. Ze vinden dat Dexia te weinig biedt.

Zou de deal geen meerderheid krijgen van de leden van beide stichtingen, dan voelt Dexia zich er ook niet langer aan gebonden. Overigens: eenieder die via de thuisbezorgde antwoordkaart zijn stem over de deal uitbrengt, krijgt zijn contributie van de stichtingen terug, 45 euro per lidmaatschap. Dexia betaalt die geste.

Extra informatie

Wat houdt de Dexia-deal in?
In hoofdlijnen komen de afspraken tussen Dexia en de betrokken vertegenwoordigers van consumenten hierop neer:

Mensen die een effectenleasecontract hebben met Dexia dat na 1 januari 1997 is of wordt beëindigd en die alle maandtermijnen netjes hebben betaald komen in aanmerking voor een korting van tweederde op de restschuld. Uitgekeerde positieve resultaten op eerdere contracten worden in mindering gebracht op de korting.

Als Dexia binnen drieënhalf jaar na de ingangsdatum van het contract een zogeheten 'vernietigingsbrief' heeft ontvangen van de wettelijke partner van de contractant, wordt de gehele restschuld kwijtgescholden.

De regeling gaat pas in op het moment van verstrijken van de minimale looptijd van het contract (dus het moment dat het contract zonder boete kon worden beëindigd).

De regeling geldt niet voor mensen met depot-leaseconstructies (die dus een bedrag ineens hebben gestort waaruit de maandtermijnen werden betaald) en ook niet voor minderjarigen en voor mensen die niet in Nederland geregistreerd staan. Ook mensen die inmiddels een rechterlijke uitspraak hebben in een conflict met Dexia over deze effectenleasecontracten, vallen buiten de regeling.

Bij producten die geen restschuld kennen bij het einde van het contract wordt bij tussentijdse beëindiging-zonder- boeteverplichting tien procent korting verleend op het verschil tussen de oorspronkelijke aankoopsom en de actuele verkoopwaarde van de aandelen, als dit verschil in één keer wordt voldaan aan Dexia.

Voor effectenleasecontractanten die in financiële problemen zijn gekomen, kent Dexia een 'coulanceregeling'. Die geldt ook voor 'uitgeprocedeerde' klanten. De onafhankelijke commissie-Asscher (oud-rechtbankpresident Amsterdam) ziet toe op correcte toepassing van dit onderdeel.

Bron: BN de Stem